Beeld: Lazy Listeners Festival 2025
Brabant C is een ondernemend publiek-privaat cultuurfonds dat investeert in cultuur in Brabant met als doel blijvende maatschappelijke impact te realiseren. We spraken met Stan van Herpen, zakelijk leider van Stichting Watershed, over de impact van Festival Lazy Listeners. Dit nieuwe tweedaagse festival werd mede mogelijk gemaakt door de ASML x Brabant C-financieringsregeling.
Performative literature als voedingsbodem
De oorsprong van het festival ligt bij artistiek leider Juliet Gagnon, die opgroeide in Maine, VS. “Daar zijn kleinschalige storytellingfestivals heel normaal,” vertelt Stan. “Mensen organiseren het zelf, met barbecue en verhalenvertellers. In Eindhoven is veel design, maar weinig literatuur,” vervolgt Stan. “En dat terwijl literatuur de voedingsbodem is van zoveel andere kunstvormen.” Lazy Listeners ontstond daarom niet als klassiek literair festival, maar als performative literature: verhalen die worden verteld, gespeeld, gezongen en beleefd. “We vonden literaire festivals vaak saai,” zegt Stan. “Dat imago wilden we doorbreken. Terug naar de kern: goede verhalen vertellen.” Spoken word, songteksten, theater, cabaret en muziek werden gelijkwaardig naast elkaar gezet. Voorwaarde voor elke act: het moest een sterke verhalenverteller zijn.
Een plek die het verhaal versterkt
De keuze voor locatie was cruciaal. Lazy Listeners streek neer in Area51 Skatepark. Geen theaterzaal, maar een rauwe, ongewone plek die al een verhaal vertelt. “Context doet alles,” aldus Stan. “Als artiest en publiek dicht op elkaar zitten, gebeurt er iets anders.” Er waren geen traditionele podia. Bezoekers creëerden hun eigen zitplek op de skatebaan. De artiesten stonden dicht bij elkaar en er was geen blokkenschema. “Je wist niet wat wanneer kwam,” zegt Stan “Alles volgde elkaar op. Daardoor had iedereen dezelfde ervaring.” Het decor van karton speelde een hoofdrol en zorgde voor een vervreemdende sfeer. Het ontwerp was van Zef Oosterhof, een jonge maker uit Eindhoven. “We hebben veel geïnvesteerd in de vibe. Dat werd enorm gewaardeerd door het publiek en de artiesten.”
Het programma: zweten, schuren, verrassen
Lazy Listeners presenteerde een breed, maar scherp gecureerd programma. “Hoogtepunten waren er veel,” zegt Stan. “Elmer paste perfect bij het festival: een van de beste songwriters en performers van Nederland.” Ook Lucky Fonz III maakte indruk. En er was ruimte voor nieuw talent, zoals Tamaris, die een improvisatie aanging met percussionist Michelle Samba. “Die afwisseling werkte heel goed.” Spreekstalmeester Donny Ronny verbond het programma. “Hij is theatermaker en cabaretier en kan geweldig improviseren. Dat onverwachte element paste precies bij ons.”
Nieuwe doelgroep en 4 sterren in de Volkskrant
Het festival trok veel jonge bezoekers, veelal uit de creatieve hoek. “Dat was precies de doelgroep die we wilden bereiken,” zegt Stan. “Niet het standaard literaire publiek, maar mensen die de stap naar literatuur nog niet hadden gezet.” De reacties waren positief. “Mensen zeiden vaak: dit voegt echt iets toe, dit hebben we nog niet eerder gezien.” Ook de pers pikte het op: Lazy Listeners kreeg vier sterren in de Volkskrant. Volgens Stan ligt de grootste impact in de ontmoeting. “Ik heb gezien hoe mensen met totaal verschillende achtergronden elkaar echt vonden. Literatuur werd een gedeelde ervaring.”
De ASML x Brabant C-regeling speelde een sleutelrol in het succes. “Als deze regeling je financiert, sta je meteen serieus op de kaart,” zegt Stan. “Het opent deuren naar landelijke fondsen.” Ook private partners sloten aan. “Smurfit Kappa sponsorde al het karton voor het decor. Dat soort samenwerkingen kwamen mede tot stand door die eerste steun.”
Blik vooruit
In 2027 volgt een volgende editie. “We hebben geleerd,” zegt Stan. “Het begin was te rustig. De volgorde van acts moet scherper.” Er komt eten, met een knipoog. En meer aandacht voor regionaal talent, onder meer vanuit het eigen talentontwikkelingsprogramma van Watershed. “Goede performers zijn schaars. Soms moet je ze zelf laten ontstaan.